Thay vì cố gồng mình hoàn hảo, hãy học cách lắng nghe con mỗi ngày

Có lẽ, rất nhiều cha mẹ từng nghĩ rằng để nuôi dạy một đứa trẻ tốt, mình phải trở thành một người cha, người mẹ thật hoàn hảo.

Phải luôn kiên nhẫn.

Phải luôn bình tĩnh.

Phải luôn biết cách trả lời mọi câu hỏi của con.

Phải luôn đưa ra quyết định đúng.

Phải biết lúc nào nên nghiêm khắc, lúc nào nên dịu dàng.

Phải biết cách dạy con học tốt, cư xử tốt, tự lập, tự tin và trưởng thành.

Phải bảo vệ con khỏi những tổn thương.

Phải không bao giờ nổi giận.

Phải không bao giờ nói những lời khiến con buồn.

Phải luôn biết cách làm điều tốt nhất cho con.

Và vì nghĩ rằng mình phải trở thành một người cha, người mẹ hoàn hảo, nhiều người lớn lên trong sự mệt mỏi.

Mỗi khi mất kiên nhẫn với con, cha mẹ cảm thấy mình có lỗi.

Mỗi khi lỡ lớn tiếng, cha mẹ tự trách rằng mình đã làm tổn thương con.

Mỗi khi đưa ra một quyết định sai, cha mẹ lo sợ rằng mình đã làm hỏng tuổi thơ của con.

Mỗi khi không biết phải nói gì trước một câu hỏi khó, cha mẹ cảm thấy mình chưa đủ tốt.

Nhưng có lẽ, con không cần một người cha hoàn hảo.

Cũng không cần một người mẹ hoàn hảo.

Bởi vì không có cha mẹ nào hoàn hảo cả.

Và có lẽ, điều con cần nhiều hơn là một người luôn sẵn sàng lắng nghe.

Một người không phải lúc nào cũng biết câu trả lời, nhưng sẵn sàng ngồi xuống cùng con để tìm hiểu.

Một người đôi khi cũng có thể tức giận, nhưng biết quay lại xin lỗi.

Một người đôi khi cũng mệt mỏi, nhưng không khiến con cảm thấy rằng cảm xúc của con là một gánh nặng.

Một người có thể mắc sai lầm, nhưng sẵn sàng nhìn nhận sai lầm của mình.

Một người không phải lúc nào cũng làm đúng, nhưng luôn cố gắng hiểu con thêm một chút.

Bởi vì có những đứa trẻ không thật sự cần cha mẹ giải quyết mọi vấn đề.

Con chỉ cần biết rằng mình có thể nói ra.

Có thể kể về một ngày buồn.

Có thể thừa nhận rằng mình sợ.

Có thể nói rằng mình đã làm sai.

Có thể chia sẻ một điều mà con chưa từng nói với ai.

Có thể nói: “Con không biết phải làm gì.”

Và điều con cần lúc ấy có thể không phải là một bài giảng.

Không phải là một lời trách móc.

Không phải là một câu trả lời ngay lập tức.

Mà chỉ là một người chịu ngồi xuống và lắng nghe.

Lắng nghe thật sự.

Không vừa nghe vừa nhìn điện thoại.

Không vừa nghe vừa nghĩ xem mình sẽ trách con điều gì.

Không vừa nghe vừa chuẩn bị một bài giảng dài.

Không vội vàng ngắt lời.

Không lập tức nói: “Ngày xưa bố mẹ còn khổ hơn con.”

Không nói: “Có thế mà cũng buồn.”

Không nói: “Chuyện nhỏ như vậy có gì đâu mà phải sợ?”

Đối với người lớn, một vấn đề có thể rất nhỏ.

Nhưng đối với một đứa trẻ, đó có thể là cả thế giới của con trong ngày hôm ấy.

Một người bạn không chơi cùng con.

Một bài kiểm tra con làm không tốt.

Một lời nói của giáo viên khiến con buồn.

Một lần con bị từ chối.

Một cuộc cãi nhau.

Một nỗi sợ mà con không biết gọi tên.

Một điều gì đó xảy ra trong lòng mà con chưa đủ lớn để hiểu.

Và khi con kể cho cha mẹ, điều đầu tiên con cần có thể không phải là việc cha mẹ đánh giá vấn đề ấy lớn hay nhỏ.

Con chỉ cần biết rằng cảm xúc của mình được nhìn thấy.

Có một sự khác biệt rất lớn giữa việc nghe một đứa trẻ nói và thật sự lắng nghe một đứa trẻ.

Nghe là khi âm thanh đi vào tai.

Lắng nghe là khi cha mẹ cố gắng bước vào thế giới của con.

Không phải để đồng ý với mọi điều con nói.

Không phải để nói rằng con luôn đúng.

Mà để hiểu vì sao con lại cảm thấy như vậy.

Một đứa trẻ nói: “Con ghét đi học.”

Cha mẹ có thể lập tức trả lời:

“Không được nói như vậy.”

“Đi học là việc của con.”

“Có gì đâu mà ghét.”

“Ngày nào con cũng phải đi.”

Nhưng nếu cha mẹ dừng lại một chút và hỏi:

“Điều gì khiến con cảm thấy như vậy?”

Có thể con sẽ nói rằng con bị bạn trêu.

Có thể con sợ một môn học.

Có thể con cảm thấy mình không có bạn.

Có thể con đã trải qua một chuyện mà cha mẹ chưa từng biết.

Câu nói “Con ghét đi học” đôi khi không phải là vấn đề.

Nó chỉ là cánh cửa đầu tiên để con bắt đầu kể về vấn đề thật sự.

Nếu cha mẹ đóng cánh cửa ấy bằng một lời trách mắng, có thể con sẽ không nói thêm.

Không phải vì con không còn buồn.

Mà vì con đã học được rằng nói ra không giúp mình được hiểu.

Một đứa trẻ có thể thử nói một lần.

Rồi lần thứ hai.

Rồi lần thứ ba.

Nếu mỗi lần con nói, cha mẹ đều vội vàng phủ nhận, phán xét hoặc đưa ra lời giải quyết, con có thể dần dần im lặng.

Và sự im lặng của một đứa trẻ đôi khi khiến cha mẹ tưởng rằng mọi chuyện đều ổn.

Nhưng không phải lúc nào im lặng cũng có nghĩa là không có vấn đề.

Đôi khi, đó chỉ là dấu hiệu cho thấy con đã không còn tin rằng mình có thể nói.

Cha mẹ thường muốn con chia sẻ với mình khi gặp khó khăn.

Muốn con kể về bạn bè.

Muốn con nói về những điều con sợ.

Muốn con kể khi ai đó làm con buồn.

Muốn con nói khi con mắc lỗi.

Nhưng sự tin tưởng không thể được yêu cầu bằng một câu:

“Có chuyện gì thì phải nói với bố mẹ.”

Sự tin tưởng được xây dựng qua rất nhiều lần con nói và cha mẹ thật sự lắng nghe.

Qua những lần con kể một chuyện nhỏ mà cha mẹ không cười nhạo.

Qua những lần con thừa nhận một lỗi lầm mà cha mẹ không lập tức nổi giận.

Qua những lần con nói rằng mình sợ mà cha mẹ không bảo: “Có gì đâu mà sợ.”

Qua những lần con thất bại mà cha mẹ không khiến con cảm thấy mình là một sự thất vọng.

Mỗi lần như vậy, con học được một điều:

“Mình có thể nói với bố mẹ.”

Và có lẽ, đó là điều quan trọng hơn rất nhiều so với việc cha mẹ luôn có câu trả lời đúng.

Bởi vì không phải vấn đề nào trong cuộc đời con cha mẹ cũng có thể giải quyết.

Sẽ có những lúc con gặp một vấn đề mà chính cha mẹ cũng không biết phải làm gì.

Sẽ có những câu hỏi không có câu trả lời đơn giản.

Sẽ có những nỗi buồn không thể biến mất chỉ bằng một lời khuyên.

Sẽ có những thất bại không thể được sửa chữa ngay lập tức.

Trong những lúc như vậy, cha mẹ không cần phải giả vờ rằng mình biết tất cả.

Cha mẹ có thể nói:

“Bố chưa biết phải giải quyết chuyện này như thế nào, nhưng bố sẽ cùng con suy nghĩ.”

“Mẹ chưa từng trải qua điều giống hệt như con, nhưng mẹ muốn nghe con kể.”

“Mẹ không chắc mình có thể làm mọi chuyện tốt hơn ngay lập tức, nhưng mẹ ở đây.”

Những câu nói ấy không khiến cha mẹ trở nên yếu đuối.

Ngược lại, nó cho con thấy rằng một người trưởng thành cũng có thể không biết tất cả.

Và không biết tất cả không có nghĩa là bất lực.

Có thể cùng nhau tìm hiểu.

Có thể cùng nhau suy nghĩ.

Có thể cùng nhau tìm kiếm sự giúp đỡ.

Một đứa trẻ không cần cha mẹ lúc nào cũng tỏ ra mạnh mẽ.

Con cần biết rằng cha mẹ cũng là một con người.

Có thể mệt.

Có thể buồn.

Có thể sai.

Có thể xin lỗi.

Có thể học lại.

Điều đó không làm cha mẹ mất đi vị trí của mình.

Một người cha nói lời xin lỗi với con không khiến mình mất đi sự tôn trọng.

Một người mẹ thừa nhận rằng mình đã phản ứng quá nóng không khiến mình trở nên yếu đuối.

Ngược lại, khi cha mẹ biết nói:

“Lúc nãy mẹ đã nói quá lời. Mẹ xin lỗi con.”

“Bố đã không lắng nghe con trước khi trách con. Bố xin lỗi.”

Con học được rằng xin lỗi không phải là điều đáng xấu hổ.

Con học được rằng người lớn cũng phải chịu trách nhiệm với lời nói và hành động của mình.

Con học được rằng một mối quan hệ không cần phải hoàn hảo mới có thể tiếp tục yêu thương nhau.

Có những cha mẹ sợ xin lỗi con vì nghĩ rằng như vậy con sẽ mất đi sự tôn trọng.

Nhưng một đứa trẻ không mất sự tôn trọng với cha mẹ chỉ vì cha mẹ biết nhận lỗi.

Đôi khi, con tôn trọng cha mẹ hơn vì cha mẹ đủ can đảm để thừa nhận rằng mình đã sai.

Cha mẹ hoàn hảo có thể là một hình ảnh rất đẹp.

Nhưng một người cha, người mẹ luôn sẵn sàng sửa sai lại là điều gần gũi hơn rất nhiều.

Bởi vì con không cần phải lớn lên trong cảm giác rằng mình cũng phải hoàn hảo.

Nếu cha mẹ luôn tỏ ra không bao giờ sai, con có thể sợ mắc lỗi.

Nếu cha mẹ luôn phản ứng như thể mọi sai lầm đều là điều không thể chấp nhận, con có thể học cách che giấu lỗi lầm.

Nếu cha mẹ luôn yêu cầu con phải làm đúng, con có thể nghĩ rằng chỉ khi mình làm đúng thì mình mới xứng đáng được yêu thương.

Nhưng nếu cha mẹ có thể nói:

“Bố mẹ cũng có lúc làm sai.”

“Điều quan trọng là mình nhận ra và cố gắng sửa chữa.”

Con sẽ hiểu rằng sai lầm không phải là dấu chấm hết.

Một đứa trẻ cần được dạy cách chịu trách nhiệm.

Nhưng trách nhiệm không cần phải đi cùng với sự xấu hổ.

Con có thể làm sai mà không phải là một đứa trẻ xấu.

Con có thể thất bại mà không phải là một người thất bại.

Con có thể có một cảm xúc khó chịu mà không phải là một người xấu xa.

Con có thể nói ra điều mình nghĩ mà vẫn cần học cách nói với sự tôn trọng.

Lắng nghe con không có nghĩa là đồng ý với tất cả mọi điều con nói.

Đây là điều rất quan trọng.

Có những cha mẹ sợ rằng nếu lắng nghe con, mình sẽ trở nên quá mềm mỏng.

Sợ rằng nếu công nhận cảm xúc của con, mình sẽ khiến con nghĩ rằng mọi hành vi đều được chấp nhận.

Nhưng hiểu cảm xúc không có nghĩa là chấp nhận mọi hành động.

Cha mẹ có thể nói:

“Mẹ hiểu con đang rất tức giận. Nhưng con không được đánh em.”

“Bố hiểu con buồn vì không được mua món đồ đó. Nhưng câu trả lời của bố vẫn là không.”

“Mẹ hiểu con không muốn làm bài. Nhưng con vẫn cần chịu trách nhiệm với việc học của mình.”

“Bố hiểu con cảm thấy bị tổn thương. Nhưng con không thể dùng lời nói làm tổn thương người khác.”

Một đứa trẻ có thể được lắng nghe và vẫn có giới hạn.

Có thể được thấu hiểu và vẫn phải chịu trách nhiệm.

Có thể được yêu thương và vẫn phải học cách cư xử.

Thật ra, việc lắng nghe giúp cha mẹ đặt ra giới hạn tốt hơn.

Bởi vì khi hiểu điều gì đang xảy ra bên trong con, cha mẹ sẽ dễ dàng phân biệt hơn giữa một hành vi cần được uốn nắn và một nhu cầu đang bị bỏ quên.

Một đứa trẻ cáu gắt có thể đang mệt.

Một đứa trẻ không chịu học có thể đang gặp khó khăn thật sự.

Một đứa trẻ liên tục gây rắc rối có thể đang cố gắng tìm kiếm sự chú ý.

Một đứa trẻ trở nên im lặng có thể đang mang trong lòng một điều gì đó chưa biết cách nói.

Điều đó không có nghĩa là mọi hành vi đều được biện minh.

Nhưng trước khi sửa hành vi, đôi khi cha mẹ cần hiểu nguyên nhân.

Bởi vì nếu chỉ cố gắng làm cho con ngừng khóc mà không hiểu vì sao con khóc, vấn đề có thể vẫn còn đó.

Nếu chỉ bắt con ngừng tức giận mà không hiểu điều gì khiến con tức giận, cảm xúc có thể chỉ bị đẩy xuống.

Nếu chỉ bắt con im lặng, cha mẹ có thể không bao giờ biết điều gì đang xảy ra trong lòng con.

Lắng nghe không phải là một kỹ thuật phức tạp.

Đôi khi, nó bắt đầu từ việc cha mẹ đặt điện thoại xuống.

Nhìn vào mắt con.

Không vội vàng.

Không phán xét.

Không ngắt lời.

Và để con kể hết câu chuyện của mình.

Có thể câu chuyện ấy dài.

Có thể con kể lan man.

Có thể con nói những điều mà người lớn thấy không quan trọng.

Nhưng đối với con, đó là điều con muốn chia sẻ.

Và mỗi lần cha mẹ lắng nghe những điều nhỏ bé, con sẽ có nhiều khả năng tìm đến cha mẹ khi có một điều lớn lao hơn.

Một đứa trẻ không đột nhiên đến năm mười sáu hay mười tám tuổi rồi bắt đầu chia sẻ mọi bí mật với cha mẹ.

Sự cởi mở ấy được xây dựng từ những năm tháng rất sớm.

Từ khi con kể về một món đồ chơi.

Từ khi con kể về một người bạn.

Từ khi con kể rằng hôm nay con bị điểm thấp.

Từ khi con kể rằng con không muốn đi học.

Từ khi con nói rằng con sợ bóng tối.

Nếu những điều nhỏ bé ấy từng bị xem nhẹ, con sẽ khó tin rằng những điều lớn lao hơn sẽ được đón nhận.

Cha mẹ thường nghĩ rằng mình biết con.

Biết con thích gì.

Biết con sợ gì.

Biết con muốn gì.

Biết điều gì tốt cho con.

Nhưng một đứa trẻ không phải là một cuốn sách mà cha mẹ đã đọc xong.

Con thay đổi mỗi ngày.

Điều con thích hôm nay có thể không còn là điều con thích ngày mai.

Điều con sợ năm nay có thể không còn đáng sợ vào năm sau.

Điều con cần ở tuổi lên năm có thể hoàn toàn khác điều con cần ở tuổi mười lăm.

Vì vậy, cha mẹ cần tiếp tục làm quen với con.

Không chỉ với đứa trẻ mà cha mẹ từng biết.

Mà với con người con đang trở thành.

Đôi khi, cha mẹ vẫn nhìn con bằng hình ảnh của nhiều năm trước.

Vẫn nghĩ rằng con là đứa trẻ nhút nhát.

Vẫn nghĩ rằng con không thể tự làm.

Vẫn nghĩ rằng con luôn cần được bảo vệ.

Vẫn nghĩ rằng con thích những điều mà trước đây con từng thích.

Nhưng con đã lớn lên.

Và nếu cha mẹ không chịu lắng nghe, cha mẹ có thể đang yêu một phiên bản cũ của con thay vì nhìn thấy con của hiện tại.

Lắng nghe là cách cha mẹ nhận ra rằng con đã thay đổi.

Rằng con có suy nghĩ riêng.

Có cảm xúc riêng.

Có những nỗi sợ riêng.

Có những mong muốn mà cha mẹ có thể không hiểu ngay lập tức.

Con không cần cha mẹ lúc nào cũng đồng ý với mình.

Nhưng con cần cảm thấy rằng mình được nhìn thấy.

Có những đứa trẻ lớn lên trong một gia đình đầy đủ vật chất nhưng luôn cảm thấy cô đơn.

Không phải vì cha mẹ không yêu con.

Mà vì con không cảm thấy mình được lắng nghe.

Cha mẹ đi làm để con có cuộc sống tốt hơn.

Mua cho con những thứ tốt hơn.

Đầu tư cho con những điều tốt nhất.

Nhưng đôi khi, con chỉ muốn kể một câu chuyện mà không bị ngắt lời.

Muốn cha mẹ biết rằng hôm nay con đã rất buồn.

Muốn được hỏi: “Hôm nay con thế nào?”

Và thật sự được nghe câu trả lời.

Không phải một câu hỏi được hỏi theo thói quen rồi cha mẹ lập tức quay lại với công việc.

Không phải một cuộc trò chuyện bị kết thúc bằng câu:

“Thôi, chuyện đó có gì đâu.”

Có thể cha mẹ không thể dành cho con hàng giờ mỗi ngày.

Nhưng một vài phút thật sự hiện diện đôi khi có ý nghĩa hơn rất nhiều giờ ở bên cạnh mà tâm trí lại ở một nơi khác.

Một đứa trẻ có thể nhận ra khi cha mẹ đang nghe mình một cách hời hợt.

Và con cũng nhận ra khi cha mẹ thật sự ở đó.

Sự hiện diện không chỉ là ở cùng một căn phòng.

Mà là thật sự có mặt trong khoảnh khắc ấy.

Cha mẹ không cần phải có những cuộc trò chuyện thật sâu mỗi ngày.

Đôi khi, chỉ là một câu hỏi nhỏ:

“Hôm nay có điều gì khiến con vui không?”

“Có điều gì khiến con buồn không?”

“Có chuyện gì con muốn kể cho mẹ không?”

Và nếu con chưa muốn nói, cha mẹ cũng không cần ép.

Có những đứa trẻ cần thời gian.

Lắng nghe cũng có nghĩa là tôn trọng sự im lặng của con.

Không phải lúc nào con cũng sẵn sàng chia sẻ ngay khi cha mẹ muốn.

Có thể con cần thời gian để hiểu cảm xúc của mình.

Có thể con chưa biết cách diễn đạt.

Có thể con sợ cha mẹ thất vọng.

Có thể con chưa tìm được từ ngữ phù hợp.

Cha mẹ có thể nói:

“Khi nào con muốn nói, bố mẹ vẫn ở đây.”

Câu nói ấy cho con một cánh cửa.

Không ép buộc.

Không đóng lại.

Một ngày nào đó, con có thể bước qua cánh cửa ấy.

Có những cha mẹ muốn trở thành người bạn tốt nhất của con.

Điều đó nghe rất đẹp.

Nhưng cha mẹ vẫn là cha mẹ.

Con cần một người có thể lắng nghe như một người bạn, nhưng cũng cần một người đủ trưởng thành để đặt ra giới hạn.

Lắng nghe không có nghĩa là biến cha mẹ thành người luôn đồng ý.

Thấu hiểu không có nghĩa là để con muốn làm gì cũng được.

Cha mẹ có thể nói:

“Mẹ hiểu vì sao con muốn làm điều đó, nhưng mẹ chưa đồng ý.”

“Bố nghe con nói và hiểu con không thích quyết định này, nhưng bố vẫn cần giữ giới hạn này.”

Đó là cách cha mẹ vừa tôn trọng cảm xúc của con, vừa giữ vai trò của mình.

Một người luôn lắng nghe không phải là người luôn nói “được”.

Mà là người có thể nói “không” mà vẫn khiến con biết rằng mình được yêu thương.

Có lẽ, con không cần cha mẹ hoàn hảo vì sự hoàn hảo tạo ra khoảng cách.

Một người hoàn hảo dường như không bao giờ sai.

Không bao giờ sợ.

Không bao giờ mệt.

Không bao giờ cần sự giúp đỡ.

Nhưng một người như vậy rất khó để con cảm thấy gần gũi.

Một người cha biết nói:

“Hôm nay bố mệt, bố cần nghỉ một chút.”

Một người mẹ biết nói:

“Mẹ đã phản ứng quá nhanh.”

Một người cha thừa nhận:

“Bố chưa biết câu trả lời.”

Một người mẹ nói:

“Mẹ muốn nghe con kể thêm.”

Những điều ấy khiến cha mẹ trở nên thật hơn.

Và khi cha mẹ cho con thấy rằng mình không cần phải hoàn hảo, con cũng được phép không hoàn hảo.

Con được phép có một ngày tồi tệ.

Được phép làm sai.

Được phép chưa biết.

Được phép hỏi.

Được phép thay đổi.

Được phép nói: “Con cần giúp đỡ.”

Một đứa trẻ không cần một người lớn lúc nào cũng mạnh mẽ đến mức con không bao giờ được nhìn thấy sự thật.

Con cần biết rằng dù cha mẹ có lúc mệt mỏi, cha mẹ vẫn có thể quay lại.

Dù cha mẹ có lúc nóng giận, cha mẹ vẫn có thể xin lỗi.

Dù cha mẹ có lúc không biết phải làm gì, cha mẹ vẫn không bỏ rơi con.

Đó là một cảm giác an toàn rất sâu sắc.

Bởi vì điều khiến một đứa trẻ sợ hãi không phải lúc nào cũng là việc cha mẹ từng mắc lỗi.

Mà là cảm giác rằng sau lỗi lầm ấy, không ai chịu sửa chữa.

Cha mẹ có thể mất kiên nhẫn.

Nhưng có thể quay lại.

Có thể nói:

“Lúc nãy bố đã lớn tiếng. Bố xin lỗi vì cách bố nói khiến con sợ. Nhưng điều chúng ta cần giải quyết vẫn còn đó. Mình cùng nói lại nhé.”

Câu nói ấy dạy con rất nhiều điều.

Rằng một cuộc xung đột không nhất thiết phải kết thúc bằng sự xa cách.

Rằng người ta có thể làm tổn thương nhau và vẫn cố gắng sửa chữa.

Rằng xin lỗi không làm mất đi vấn đề.

Nhưng có thể mở ra một con đường để cùng nhau giải quyết.

Đó là những bài học mà một người cha, người mẹ hoàn hảo không thể dạy con.

Bởi vì nếu cha mẹ không bao giờ sai, con sẽ không bao giờ được nhìn thấy cách một người sửa sai.

Nếu cha mẹ không bao giờ xin lỗi, con sẽ không biết cách xin lỗi.

Nếu cha mẹ luôn giấu cảm xúc, con sẽ khó học cách nhận diện cảm xúc của chính mình.

Cha mẹ không cần phải diễn vai một người không bao giờ có vấn đề.

Con cần một người lớn đủ trưởng thành để đối diện với vấn đề.

Và đôi khi, lắng nghe con cũng có nghĩa là lắng nghe chính mình.

Bởi vì có những lúc cha mẹ không thể nghe con chỉ vì trong lòng cha mẹ đang quá nhiều tiếng nói.

Tiếng nói của sự mệt mỏi.

Của áp lực.

Của công việc.

Của những lo lắng về tương lai.

Của những kỳ vọng.

Của nỗi sợ rằng con sẽ thất bại.

Của những tổn thương mà cha mẹ từng trải qua.

Có khi con chỉ nói một câu bình thường, nhưng cha mẹ phản ứng quá mạnh vì câu nói ấy chạm vào một nỗi sợ của chính mình.

Có khi con mắc một lỗi nhỏ, nhưng cha mẹ nổi giận vì trong lòng đang mang quá nhiều áp lực.

Có khi con muốn kể chuyện, nhưng cha mẹ không đủ sức để nghe.

Điều đó không khiến cha mẹ trở thành người xấu.

Cha mẹ cũng là con người.

Nhưng nhận ra điều đó giúp cha mẹ có thể quay lại.

Có thể nói với con:

“Hôm nay mẹ hơi mệt nên mẹ đã không lắng nghe con như mẹ muốn. Con có thể kể lại cho mẹ không?”

Đôi khi, một cuộc trò chuyện bị bỏ lỡ vẫn có thể được bắt đầu lại.

Điều quan trọng không phải là cha mẹ luôn có mặt hoàn hảo trong mọi khoảnh khắc.

Mà là con biết rằng cha mẹ có thể quay lại.

Không ai có thể lắng nghe con tốt trong mọi thời điểm.

Không ai luôn kiên nhẫn.

Không ai luôn có đủ năng lượng.

Nhưng một mối quan hệ tốt không được xây dựng từ sự hoàn hảo.

Nó được xây dựng từ khả năng sửa chữa.

Từ việc quay lại sau một lần lỡ lời.

Từ việc hỏi lại sau một lần chưa hiểu.

Từ việc nói: “Bố mẹ đã sai.”

Và từ việc tiếp tục cố gắng.

Con không cần cha mẹ phải là người không bao giờ làm con buồn.

Bởi vì điều đó là không thể.

Ngay cả những người yêu nhau nhất cũng có lúc làm tổn thương nhau.

Nhưng con cần biết rằng nỗi buồn của mình có thể được nói ra.

Rằng cha mẹ sẽ không phủ nhận cảm xúc của con.

Rằng nếu cha mẹ làm sai, cha mẹ có thể lắng nghe khi con nói:

“Con buồn vì điều đó.”

Một đứa trẻ cần biết rằng cảm xúc của mình có chỗ đứng trong gia đình.

Không phải lúc nào cảm xúc của con cũng quyết định mọi thứ.

Nhưng cảm xúc của con được phép tồn tại.

Con được phép buồn khi cha mẹ nói “không”.

Được phép thất vọng.

Được phép tức giận.

Được phép không đồng ý.

Và cha mẹ có thể lắng nghe những cảm xúc ấy mà không phải lập tức thay đổi mọi quyết định.

Đó là một bài học quan trọng.

Bởi vì sau này, thế giới sẽ không phải lúc nào cũng thay đổi chỉ vì con buồn.

Nhưng con cần biết cách nói ra nỗi buồn của mình.

Cần biết rằng cảm xúc có thể được lắng nghe mà không nhất thiết phải điều khiển mọi người xung quanh.

Cha mẹ cũng cần biết lắng nghe điều con không nói.

Một đứa trẻ đột nhiên ít nói hơn.

Một đứa trẻ từng thích một hoạt động nhưng bỗng không muốn tham gia.

Một đứa trẻ thường xuyên cáu gắt.

Một đứa trẻ trở nên quá ngoan, quá im lặng.

Một đứa trẻ liên tục nói “Con không sao” dù rõ ràng con đang không ổn.

Không phải lúc nào cha mẹ cũng cần lập tức hỏi dồn dập.

Đôi khi, chỉ cần quan sát.

Ở gần.

Tạo ra một không gian an toàn.

Và để con biết rằng mình có thể nói.

Lắng nghe không chỉ là nghe những gì con nói.

Mà còn là để ý đến những thay đổi trong con.

Bởi vì trẻ em đôi khi không biết cách nói:

“Con đang gặp khó khăn.”

Con chỉ có thể nói:

“Con không muốn đi.”

“Con mệt.”

“Con ghét mọi thứ.”

“Con không sao.”

Và cha mẹ cần đủ kiên nhẫn để không dừng lại ở câu trả lời đầu tiên.

Không phải để ép con nói.

Mà để con biết rằng cha mẹ thật sự quan tâm.

Có lẽ, câu hỏi lớn nhất không phải là:

“Cha mẹ đã làm đủ tốt chưa?”

Mà là:

“Con có cảm thấy mình có thể đến bên cha mẹ khi cần hay không?”

Con có thể kể về một lỗi lầm mà không sợ bị hạ thấp không?

Có thể nói về một nỗi sợ mà không bị cười nhạo không?

Có thể thừa nhận rằng mình không biết phải làm gì không?

Có thể nói rằng mình đã thất bại không?

Có thể nói rằng mình không đồng ý với cha mẹ không?

Có thể trở về sau một quyết định sai không?

Nếu câu trả lời là có, có lẽ cha mẹ đã trao cho con một điều vô cùng quý giá.

Không phải một tuổi thơ hoàn hảo.

Mà là cảm giác an toàn.

Một đứa trẻ có thể quên rất nhiều lời cha mẹ từng nói.

Có thể quên những món quà.

Có thể quên những chuyến đi.

Có thể quên những điều cha mẹ đã mua.

Nhưng con thường nhớ cảm giác khi mình nói ra.

Mình đã được lắng nghe hay bị gạt đi?

Được an ủi hay bị trách móc?

Được hướng dẫn hay bị làm nhục?

Được phép nói thật hay phải che giấu?

Được yêu thương ngay cả khi mình không hoàn hảo hay chỉ được yêu khi mình làm đúng?

Những cảm giác ấy có thể ở lại trong con rất lâu.

Vì vậy, có lẽ cha mẹ không cần phải cố gắng trở thành một người hoàn hảo.

Không cần phải có câu trả lời cho mọi câu hỏi.

Không cần phải giải quyết mọi vấn đề.

Không cần phải khiến con không bao giờ buồn.

Không cần phải tạo ra một tuổi thơ không có bất kỳ sai lầm nào.

Cha mẹ chỉ cần cố gắng trở thành một người mà con có thể tìm đến.

Một người sẵn sàng nghe con kể một câu chuyện dài.

Một người không vội vàng biến cảm xúc của con thành một bài học.

Một người có thể nói:

“Bố mẹ chưa hiểu. Con kể thêm cho bố mẹ nghe được không?”

Một người có thể thừa nhận:

“Bố mẹ đã sai.”

Một người có thể nói:

“Mẹ không biết phải làm gì ngay lúc này, nhưng mẹ sẽ không bỏ con một mình.”

Một người có thể ngồi cạnh con trong im lặng.

Bởi vì đôi khi, lắng nghe không cần quá nhiều lời.

Có những lúc con không cần lời khuyên.

Chỉ cần một người ở đó.

Có những lúc con không cần giải pháp.

Chỉ cần biết rằng cảm xúc của mình không bị xem thường.

Có những lúc con không cần cha mẹ trở thành người hùng.

Chỉ cần cha mẹ đừng quay đi khi con đang cố gắng nói.

Và có lẽ, điều tuyệt vời nhất mà cha mẹ có thể trao cho con không phải là một hình ảnh hoàn hảo.

Mà là một mối quan hệ đủ an toàn để cả hai có thể không hoàn hảo.

Cha mẹ có thể sai.

Con cũng có thể sai.

Cha mẹ có thể tức giận.

Con cũng có thể tức giận.

Cha mẹ có thể có những ngày mệt mỏi.

Con cũng có thể có những ngày rất khó khăn.

Nhưng sau tất cả, cả hai vẫn có thể quay lại với nhau.

Nói chuyện.

Lắng nghe.

Xin lỗi.

Thấu hiểu.

Và tiếp tục yêu thương.

Bởi vì một gia đình không phải là nơi không bao giờ có tiếng khóc, tiếng giận dữ hay những cuộc tranh luận.

Một gia đình là nơi sau những điều ấy, con vẫn biết mình có thể trở về.

Có lẽ, con không cần cha mẹ hoàn hảo.

Con cần cha mẹ đủ thật để con không phải trở nên hoàn hảo trước mặt cha mẹ.

Con cần một người có thể nói:

“Con có thể nói với bố mẹ.”

“Bố mẹ sẽ lắng nghe.”

“Bố mẹ có thể chưa hiểu ngay, nhưng bố mẹ sẽ cố gắng hiểu.”

“Bố mẹ có thể không đồng ý với con, nhưng bố mẹ vẫn muốn nghe con.”

“Bố mẹ có thể không giải quyết được mọi chuyện, nhưng bố mẹ sẽ không bỏ mặc con.”

Và đôi khi, chỉ thế thôi cũng đủ.

Đủ để một đứa trẻ biết rằng thế giới này dù rộng lớn đến đâu, vẫn có một nơi mình được lắng nghe.

Đủ để con hiểu rằng mình không cần phải giấu mọi nỗi buồn.

Đủ để con biết rằng mình có thể mắc lỗi mà vẫn được yêu thương.

Đủ để con có thể lớn lên mà không mang theo nỗi sợ rằng chỉ khi hoàn hảo, mình mới xứng đáng được ở lại trong trái tim của ai đó.

Vì vậy, nếu có một ngày cha mẹ cảm thấy mình đã thất bại trong vai trò làm cha, làm mẹ, hãy nhớ rằng con không cần một người hoàn hảo.

Con cần một người sẵn sàng quay lại.

Quay lại sau một lần nóng giận.

Quay lại sau một lời nói quá nặng.

Quay lại sau một lần không lắng nghe.

Quay lại sau một ngày quá mệt mỏi.

Và nói:

“Bố mẹ vẫn ở đây.”

“Con kể cho bố mẹ nghe nhé.”

Có lẽ, đó mới là điều một đứa trẻ cần nhất.

Không phải một người cha luôn biết mọi câu trả lời.

Không phải một người mẹ chưa bao giờ mắc lỗi.

Mà là một người luôn mở cửa.

Một người không khiến con phải trở nên hoàn hảo mới được lắng nghe.

Một người không bắt con phải mạnh mẽ khi con đang mệt mỏi.

Một người không vội vàng sửa chữa cảm xúc của con.

Một người sẵn sàng ngồi xuống và nói:

“Bố mẹ đang nghe đây.”

Và đôi khi, trong một thế giới quá nhiều tiếng nói, chỉ cần một người thật sự lắng nghe cũng đã là một món quà rất lớn.

Một món quà có thể theo con suốt cả cuộc đời.

Bởi vì sau này, khi con lớn lên, cha mẹ không thể có mặt trong mọi cuộc trò chuyện.

Không thể biết mọi điều con đang trải qua.

Không thể giải quyết mọi vấn đề.

Nhưng nếu con đã từng được lắng nghe, con sẽ biết cách lắng nghe chính mình.

Nếu con đã từng được nói ra cảm xúc mà không bị xấu hổ, con sẽ biết cảm xúc của mình có giá trị.

Nếu con đã từng được cha mẹ lắng nghe khi mắc lỗi, con sẽ biết cách đối diện với sai lầm.

Nếu con đã từng được yêu thương trong những ngày không hoàn hảo, con sẽ hiểu rằng giá trị của mình không phụ thuộc vào việc mình luôn đúng.

Và có lẽ, đó chính là điều cha mẹ có thể trao cho con.

Không phải một cuộc đời không có khó khăn.

Mà là một nội tâm đủ vững vàng để con biết rằng mình có thể đối diện với khó khăn.

Không phải một câu trả lời cho mọi câu hỏi.

Mà là niềm tin rằng khi chưa biết câu trả lời, con có thể tìm kiếm.

Không phải một người luôn đi trước để dọn đường.

Mà là một người từng lắng nghe con đủ nhiều để con tin vào tiếng nói bên trong mình.

Con không cần cha mẹ hoàn hảo.

Con cần cha mẹ thật.

Thật trong những lúc mệt mỏi.

Thật trong những lúc sai lầm.

Thật trong những lúc chưa biết phải làm gì.

Nhưng cũng thật trong tình yêu.

Thật trong sự cố gắng.

Thật trong những lần quay lại.

Và thật trong lời nói:

“Bố mẹ có thể không hoàn hảo.

Nhưng bố mẹ luôn muốn hiểu con.

Và khi con cần nói, bố mẹ sẽ lắng nghe.”